Het Capoeira spel.
Het capoeira spel, begint wanneer de berimbau twee spelers bij zich roept. De spelers maken zich aan de voet van de berimbau klaar, om een gesprek aan te gaan in de roda met elkaar. Dit gesprek wordt niet verbaal gevoerd, maar door middel van aanvallende en verdedigende trappen en bewegingen, zo ontstaat er een non verbale communicatie tussen de twee spelers. Dat zich vooral op het mentale front manifesteert. De snelheid waarop het spel zich voort beweegt en de spelers hun ginga (en ook de meeste van hun trappen en bewegingen) uitvoeren, wordt bepaald door het ritme van de berimbau. Zoals op de deining van de golvende zee. Wat niet weg neemt dat één van de spelers plots kan versnellen bij een bepaalde aanval, om zo zijn tegenstander te verrassen. Maar daarna zal hij zich terug voort bewegen op het ritme opgelegd door de berimbau. Het capoeira spel is een strijd tussen twee spelers om de objectiviteit en precisie van bewegingen, een combinatie van aanvallen met snelle verdedigingen. Het is een taal waar elk gebaar betekenis heeft en die vertegenwoordigen ideeën, gevoelens en emoties. Het capoeira spel is muziek, poëzie, fun, fun, fun en een manier om te vechten. Het is een harmonie die zich vormt door het spel van de spelers, de muziek, de zang en de palma van de roda. Die zo samen een vierdelige eenheid vormen, in het hier en nu, waar het verleden en de toekomst geen vat op hebben.
Het tweeledige karakter van de gevechten en het spelen, geeft leven aan het spel van capoeira. Het is vol van aanvallen en verdedigingen, constante, snelle en onverwacht. Zo bereikt het lichaam een indrukwekkend niveau van veerkracht, behendigheid en vaardigheid. De capoeirista kan "gedijen" in een gevaarlijk spel, waarbij de continuïteit en de harmonie nooit verloren gaat. Vergezeld door de ervaring van het leven tot aan de aangeleerde en ingeoefende bewegingen van de capoeira. Het wegduiken, de salto’s, kopstoten en de cirkelvormige bewegingen met de benen en handen die zo de beweeglijkheid van het lichaam weergeven terwijl er een dans geïmproviseerd wordt die zeer misleidend en gevaarlijk is. Voor diegenen die net Capoeira beoefenen, zijn dit de belangrijkste elementen die kenmerkend voor het spel zijn. Maar voor diegenen die capoeira al wat langer en daadwerkelijk beoefenen is en zal het altijd de zoektocht naar vrijheid zijn. Vrij, niet worden lastiggevallen. Elk levend wezen heeft de wens en het vermogen om zich vrij te voelen. Het beoefenen van capoeira ,via een set van procedures en gedragingen die streven naar vrijheid, biedt de mogelijkheid aan de capoeirista om niet alleen het beste te maken van elke situatie, maar ook om zich voor te bereiden op de situatie, waardoor ze beter wordt nog voor ze zich aandient.
Kennis van het lichaam is capoeiragem, een zuivere mysterie, onmogelijk om alleen met de ogen, of alleen met het hoofd, of alleen met de buik te leren. Het is het vermogen bereiken om zich voort te bewegen op de golving van het leven, het spel, het gebied van zuivere energie van Axé te bereiken in de Capoeira, beetje bij beetje. Door capoeiragem zal men zich meer vrij en los maken van de moeilijkheden in het leven. Naarmate de capoeirista zich verder ontwikkeld, zal hij vaker de mogelijkheid krijgen om zich te bewegen in de pure energie van de velden van Axé. Bij het beoefenen van capoeira is de gemeenschappelijke wereld terug, voorgoed. De wereld die niet langer in gemeenschappelijk gebruik is als een schild om te overleven, maar een nieuwe manier van leven in vrijheid en verantwoordelijkheid. Het pad van een capoeirista is ongewijzigd: spelen, onvermoeibaar het hele leven lang. Uitrekken of comprimeren van de tijd, capoeira versus elk moment, elke fase, elk stap. De uitdaging is om te weten waar te gaan, binnen de grenzen zo smal. Verslonden worden door de nieuwe wereld is een uitdaging.
Vrij zijn, is de opperste moed. En de capoeiristas hebben slechts een ding voor ogen: hun vrijheid. Geen enkele vrijheid wordt gegeven als een geschenk. Alles zal worden onderwezen op de harde manier: dalend en stijgend. Alleen met jezelf proberen capoeira te beoefenen, maakt je gek. De Mestre is absoluut noodzakelijk. Hij zal je leiden op je pad, je wijzen op de gevaren, maar ook een val opzetten voor jou, zodat je leert kijken en voelen waar je moet gaan. Kijk voor jezelf de hele tijd rond, zodat je de wonderen om je heen ziet, en ook de risico’s die achter elke hoek schuil gaan. Leren te voelen is belangrijk anders word je onhandig en voorspelbaar. De capoeirista moet flexibel, nauwkeurig en discreet zijn. Maar ook niets, te serieus te nemen, leren lachen om zichzelf. Weten wanneer iemand je voor de gek houdt. Het gevoel van zegevieren of verslagenheid ervaren, want daardoor leer je hoe je moet gedragen als iemand je heeft “verslagen” . De capoeirista neemt de volledige verantwoordelijkheid voor elk van zijn acties.
Capoeira is geen eer, noch waardigheid, noch familie, noch naam, noch land. Iedereen die wil, is vrij om de triviale dwang te willen bezitten naar misleiding en controle over de andere. Diegene die al zijn aandacht daarop richt , begeeft zich op het pad van het onbekende en vlucht van de realiteit. Wie geen verwachtingen van welke aard dan ook heeft, is binnengedrongen door een verbazingwekkend vrede, dat is de kracht van het leven (en het spel van capoeira). Verlaten verwachtingen betekenen niet perse vrijheid voor de capoeirista, maar laten onverminderd een continue evaluatie en herziening van de positie toe. Door deze mogelijkheid op een consistente en correcte wijze te gebruiken, wordt feitelijke vrijheid gegeven. Hoe kunnen diegenen die ons lastig vallen worden geblokkeerd? Wie niets boven het hoofd heeft ,een vlekkeloze prestatie, wordt niet bedreigd. U moet brandschoon zijn de hele tijd. Omdat het dan makkelijker is om te slagen in de voorwaarden, om maximale belasting van lichaam en geest te kunnen uitoefenen, als je feilloos bent de hele tijd. We kunnen niet verwachten dat genade van het leven of gebed vragen om gunsten aan de wereld je dit geeft. Daardoor is het beter om voorzichtig te zijn de hele tijd en risico’s te vermijden voor jezelf.
Het doel van Capoeira is eenvoudig en men hoeft de zaken niet te gecompliceerd te maken. Altijd klaar zijn voor de laatste veldslag van hier en nu, niets slordig te doen. Niets is er, ontspan en laat het, wijsheid is er van zodra de Axé de gids is. Moeilijkheden bij Capoeira brengt men terug naar het moment, laat de gedachten dwalen en verleng de tijd. Capoeira heeft geen speer aan de voorkant, maar laat zich leiden door de Axé snel of langzaam. Winnen of verliezen maakt niet uit. Alleen dat is vrijheid.
Waar begint en eindigt het spel van capoeira in de roda? Dat is aan de voet van de berimbau. Al het overige in de Capoeira? Niemand weet het antwoord.